Historia polskiego kajakarstwa może poszczycić się wieloma wspaniałymi wzlotami sięgającymi po złote medale na najwyższej rangi zawodach międzynarodowych w tej dyscyplinie. Jednak choć historia ta jest intensywna, to i zarazem jest krótka, bo sięgająca ledwie wieku XIX. To właśnie wtedy pojawili się ludzie i organizacje, które zadbały o rozwój tego sportu na terenach polskich, będących wówczas pod kontrolą zaborców.

Na początku byli turyści
Jednym z najbardziej zasłużonych ludzi był Zygmunt Gloger, uważany zresztą za prekursora polskiego kajakarstwa. Urodzony 3 listopada 1845 roku w Tyborach-Kamiance (dziś województwo podlaskie), w przyszłości uczył się w warszawskiej Szkole Głównej, by w 1868 roku rozpocząć studia na Uniwersytecie Jagiellońskim. Tam kształcił się z zakresu historii i archeologii.

Wkrótce, bo już w roku 1872 wybrał się na wyprawy po Wiśle, Bugu, Niemnie oraz Biebrzy. Zresztą umiłował on sobie rzeczne przeprawy, co wkrótce znalazło swój wyraz w jego dziele pt. „Dolinami rzek. Opisy podróży wzdłuż Niemna, Wisły, Bugu i Biebrzy”. Warto zagłębić się w tę z dawna przeżytą i opisaną przygodę. Wycieczki te były fascynującymi wędrówkami etnograficznymi. Po śmierci Glogera z jego zbiorów zebranych w trakcie różnych wędrówek powstało cenne muzeum, które zwiedzać można było aż po rok 1939. Nieco później, możemy znaleźć odrobinę więcej wzmianek o rzecznych wędrówkach Polaków.

Legalizacja WTW
W roku 1878 powstało, rozwijające się do dziś, Warszawskie Towarzystwo Wioślarskie. Mało kto wie, że początkowo było ono organizacją nielegalną, działającą w sferze polskiej przestrzeni życiowej, ograniczonej licznymi dekretami zaborców.

W roku 1882 władze carskie zalegalizowały WTW, zatwierdzając jednocześnie pierwszy statut tej organizacji. Co ciekawe, statut ten wbrew swej nazwie, wzmiankował o uprawianiu przez członków WTW także... łyżwiarstwa, gimnastyki oraz pływania. Choć oczywiście głównym jej punktem zainteresowania były łodzie wiosłowe, łodzie żaglowe oraz rozwijające się wówczas łodzie parowe.

Pierwszy wyścig
Pierwsze znane nam zawody kajakarskie na terenie Polski odbyły się w roku 1896. Miejscem zawodów nie mogła być żadna inna rzeka jak sama Wisła. Wówczas to na kartach historii polskiego kajakarstwa zapisały się kolejne nazwiska, takie jak Stanisław Siwko, Adolf Normark, czt Dymitrij Mokryjewicz. W takiej też kolejności panowie dopłynęli na metę wyścigu, którego długość wynosiła 1000 metrów.

Być może początki polskiego kajakarstwa nie prezentują się nadzwyczaj okazale, ale wstęp ten stanowi tło dla jego późniejszej popularności w Polsce i licznych sukcesów sportowych na arenie międzynarodowej. Ale o tych ostatnich warto opowiedzieć w osobnym temacie.

Tomasz Merwiński